Doradca bezpieczeństwa DGA

 
System przeciwdziałania zagrożeniom korupcyjnym

Czym jest System Przeciwdziałania Zagrożeniom Korupcyjnym?

System Przeciwdziałania Zagrożeniom Korupcyjnym stanowi element kultury organizacyjnej, którego zadaniem jest ograniczenie ryzyka występowania zjawisk o charakterze korupcyjnym. Podstawą skutecznych systemów zarządzaniem ryzykiem jest precyzyjna diagnoza miejsc występowania zagrożeń, kwantyfikacja ryzyk związanych z wystąpieniem zjawiska korupcji oraz minimalizacja tych ryzyk.

A zatem System Przeciwdziałania Zagrożeniom Korupcyjnym to część systemu zarządzania ukierunkowanego na zapewnienie zaufania, że organizacja wdrożyła rozwiązania eliminujące lub w znacznym stopniu ograniczające możliwość występowania zjawisk korupcyjnych i rozwiązania te nadzoruje i doskonali.

System Przeciwdziałania Zagrożeniom Korupcyjnym skupia się na przyczynach a nie na skutkach działań korupcyjnych. Nie jest to system "ścigania korupcji", lecz zapobiegania jej wystąpienia, co często oznacza nie tylko możliwość popełnienia umyślnego, ale nawet niezawinionego błędu. Istotną rolę tutaj odgrywa świadomość pracowników prawidłowych zachowań.

System Przeciwdziałania Zagrożeniom Korupcyjnym to standard do wdrożenia w organizacjach, a więc wypracowania zasad postępowania, stosownych polityk, procedur i sposobów pomiaru. Powstał jako odpowiedź na zapotrzebowanie – m.in. jednostek administracji publicznej - aby całość działań podejmowanych przez organizacje celem wyeliminowania korupcji, została ujęta w spójny system oraz narzędzie dla Kierownictwa organizacji. Zastosowane w nim mechanizmy pozwalają na spójne zarządzanie organizacją.

System Przeciwdziałania Zagrożeniom Korupcyjnym jest oparty o podejście procesowe, współistnieje z innymi standardami ISO (norma jakości, bezpieczeństwa) oraz jest certyfikowany. Wymogiem certyfikacji Systemu Przeciwdziałania Zagrożeniom Korupcyjnym jest posiadanie (albo równoczesne wdrażanie) Systemu Zarządzania Jakością ISO 9001:2000. Dla przykładu certyfikat taki, jako pierwszy w Polsce otrzymało Ministerstwo Sprawiedliwości, a został on wydany przez Polskie Centrum Badań i Certyfikacji- współtwórcę standardu.

Korzyści wynikające z wdrożenia systemu przeciwdziałania zagrożeniom korupcyjnym

Korzyści z wdrożenia Systemu Przeciwdziałania Zagrożeniom Korupcyjnym możemy rozpatrywać
z punktu widzenia:

Kierownictwa organizacji
  • Budowanie wizerunku organizacji przejrzystej i profesjonalnie zarządzanej
  • Informacja o nowych ryzykach i poznanie już zidentyfikowanych ryzyk związanych z działaniami organizacji- Mapa Ryzyka
  • Przejrzyste zasady współpracy ze stronami zainteresowanymi (Kodeks Antykorupcyjny)
  • Ograniczenie utraty środków wynikających z działań korupcyjnych


Pracowników
  • Poczucie bezpieczeństwa dla pracowników przez jasno i przejrzyście zdefiniowane procesy decyzyjne
  • Jednoznacznie zdefiniowane zakresy uprawnień i odpowiedzialności
  • Ochrona przez nieświadomymi zachowaniami i ich skutkami
  • Doskonalenie organizacji na bazie zdobytych doświadczeń- nauka na błędach
  • Zdefiniowane postępowanie w przypadku wykrycia korupcji- odpowiednia procedura postępowania


Otoczenia
  • organizacja traktująca problem poważnie a nie "zamiatająca go pod dywan" i odkładająca na plan dalszy problem


Założenia wdrożenia systemu przeciwdziałania zagrożeniom korupcyjnym

W celu określenia obszarów potencjalnego występowania korupcji wykonywana jest analiza procesów decyzyjnych. To w ramach podejmowania poszczególnych decyzji może wystąpić zachowanie korupcyjne. Z punktu widzenia interesów organizacji jest więc wdrożyć takie zabezpieczenia, aby minimalizować ryzyko wystąpienia niepożądanych zachowań. We współczesnych organizacjach funkcjonuje szereg mechanizmów ograniczających ryzyko niewłaściwego zachowania jednak często są one niewystarczające. Wynika to zasadniczo z dwóch powodów. Pierwszy to niewłaściwa alokacja zabezpieczeń, niekompletność w zakresie pokrycia każdego istotnego ryzyka. Drugi przyczyna tkwi w nieskuteczności stosowanych zabezpieczeń.

W ramach analizy procesów i identyfikacji zagrożeń dokonywana jest ocena kompletności i skuteczności funkcjonujących mechanizmów kontrolnych i zabezpieczających.

Wynikiem analizy procesów i mechanizmów jest mapa ryzyka, na której uwidocznione wszystkie miejsca w procesach decyzyjnych, w których występuje niekontrolowane ryzyko wystąpienia korupcji. Taka mapa wraz z opisem oceny ryzyka, który może być mierzony np. potencjalnymi stratami dla organizacji, utratą zaufania, złą sławą, pozwala na wprowadzenie priorytetów dla kolejnych działań zgodnie z faktycznie występującymi zagrożeniami. Mapa ryzyka stanowi podstawowy materiał do rozpoczęcia prac nad wdrożeniem planu minimalizacji ryzyka.

Zachowania korupcyjne są głęboko zakorzenione w świadomości ludzi podatnych na to zjawisko. Istotą ograniczenia występowania korupcji jest spowodowanie, że prawdopodobieństwo jej wykrycia oraz konsekwencje, były zbyt wysokie aby podejmować ryzyko. Niezwykle ważnym czynnikiem w ograniczeniu zjawiska korupcji jest budowanie w organizacji tzw. kultury przejrzystości oraz braku przyzwolenia na zachowania korupcyjne. Dlatego w ramach budowy i wdrażania systemu przeprowadzane są szkolenia dla różnych grup pracowników, mówiące o negatywnych konsekwencjach zjawiska korupcji, nie tylko w aspekcie kary dla ujawnionego sprawcy, ale przede wszystkim w aspekcie społecznym i ekonomicznym tej lokalnej społeczności organizacji, która buduje u siebie i wdraża System Przeciwdziałania Zagrożeniom Korupcyjnym.

Ważnym elementem jest też jasne i jednoznaczne określenie sposobu zachowania w przypadku styczności z zachowaniem korupcyjnym.

Więcej o Systemie przeciwdziałania zagrożeniom korupcyjnym możesz przeczytać w serwisie DGA.


(c) by Doradztwo Gospodarcze DGA S.A.